50 rocznica działalności Huty Katowice
w Dąbrowie Górniczej

50 lat - tak piękny jubileusz półwiecza będzie w tym roku obchodzony w naszym zakładzie pracy. Bo tyle właśnie lat mija od uruchomienia w hucie Wielkiego Pieca nr 1 i pierwszego spustu surówki. Przez te wszystkie lata - pomimo wielu perypetii oraz zmiany właściciela, Huta Katowice utrzymała status lidera na rynku hutniczym w Polsce.



Huta Katowice - jeden z największych polskich zakładów - została oddana do użytku 14 grudnia 1976 r. Jej budowa w Dąbrowie Górniczej prowadzona była na powierzchni ponad 1000 hektarów przeszło 4 lata. Przy tworzeniu metalurgicznego giganta pracowało - w wielu firmach - ponad 50 tysięcy robotników, a sama huta w latach swojej świetności zatrudniała ponad 25 tysięcy pracowników.

Rozpalenie wielkiego pieca nr 1 w Hucie Katowice nastąpiło 2 grudnia 1976 r., kolejnego dnia dokonano pierwszego spustu surówki.

W 2003 r. huta została sprywatyzowana, a dzisiaj funkcjonuje jako ArcelorMittal Poland S.A.

Jak doszło do realizacji sztandarowej inwestycji Edwarda Gierka? Prezydium Rządu decyzją nr 137 z dnia 24 września 1971 r. postanowiło podjąć prace przygotowawcze do budowy huty zwanej „Centrum” mającej zapewnić zwiększenie produkcji żelaza i stali na potrzeby gospodarki narodowej. Prezydium za konieczne uznało zbudowanie nowoczesnej, wysokowydajnej huty o dużym stopniu zmechanizowania i zautomatyzowania procesu produkcyjnego.

Kolejne prace podejmowane są szybko - 1 października 1971 r. Zarządzeniem nr 62 powołane zostało przedsiębiorstwo państwowe Huta Centrum w budowie, miesiąc później odbyły się konsultacje techniczne w ZSRR, a 6 grudnia 1971 r. VI Zjazd PZPR podjął Uchwałę o budowie przedsiębiorstwa. Lokalizacja huty została umocowana decyzją nr 3 z dnia 7 stycznia 1972. Ten sam dokument określił równocześnie profil produkcyjny zakładu obejmujący roczną produkcję w wysokości 4,5 mln ton stali, w tym 3,9 mln ton w postaci wyrobów walcowanych.

Rozpoczęcie robót budowlano-montażowych przez jednostkę produkcyjną byłego Zarządu Budowlano-Montażowego nr 2 Przedsiębiorstwa Przemysłowego Budowy Huty im. Lenina miało miejsce już 15 kwietnia 1972 r.

Okres budowy huty Katowice od chwili zatwierdzenia projektu do czasu otrzymania stali, wyniósł 57 miesięcy.

Nazwę Kombinat Metalurgiczny Huta Katowice z siedzibą w Dąbrowie Górniczej nadano uchwałą Rady Ministrów 18 czerwca 1976 r. Był to zakład wiodący, w którego skład weszły: huta im. F. Dzierżyńskiego w Dąbrowie Górniczej oraz Zakłady Koksownicze im. Powstańców Śląskich w Zdzieszowicach. Huta Katowice została wyłączona ze Zjednoczenia Hutnictwa Żelaza i Stali i podporządkowana bezpośrednio Ministerstwu Hutnictwa.

Oficjalne uroczystości związane z uruchomieniem Huty Katowice odbyły się 14 grudnia 1976 r.

Kolejno oddawane były poszczególne linie technologiczne części surowcowej:

- 30 września 1976 r. nastąpił rozruch walcowni półwyrobów, uruchomiono walcownię zgniatacz;
- 2 grudnia 1976 r. o godz. 7.00 rozpalony został wielki piec nr 1;
- 3 grudnia 1976 r. o godz. 4.20 dokonano pierwszego spustu 30 ton surówki z wielkiego pieca nr 1. Dwadzieścia minut później złożono Edwardowi Gierkowi oficjalny meldunek;
- 10 grudnia 1976 r. o godz. 21.00 miał miejsce rozruch stalowni, rozpoczęto wygrzewanie konwertora tlenowego nr 1, a dzień później miał miejsce pierwszy wytop stali z konwertora nr 1;
- 8 stycznia 1977 r. - rozruch i pierwszy wytop z konwertora nr 2;
- 30 grudnia 1977 r. - dokonano pierwszego spustu z wielkiego pieca nr 2;
- 23 grudnia 1986 r. miał natomiast miejsce pierwszy spust surówki z wielkiego pieca nr 3.

Kolejne linie części walcowniczej oddawane były w terminach:

- 6 kwietnia 1977 r. - rozruch walcowni ciągłej kęsów;
- 16 kwietnia 1977 r. w walcowni ciągłej kęsów odbyło się pierwsze walcowanie w układzie 6-klatkowym oraz próba rozruchu samotoków na całej długości linii walcowniczej;
- 26 września 1977 r. miał miejsce gorący rozruch walcowni średniej oznaczający rozpoczęcie właściwej produkcji;
- 31 marca 1979 r. - po badaniach na walcowniach: średniej i dużej, Polski Rejestr Statków wydał świadectwo dopuszczenia kombinatu do produkcji kształtowników ze stali kadłubowych na potrzeby przemysłu stoczniowego;
- 1 lipca 1979 r. - na wydziale walcowni średniej odbył się rozruch ostatnich urządzeń wykańczalni;
- 9 października 1979 r. - na wydziale walcowni średniej przekazano do eksploatacji wykańczalnię;
- 12 października 1979 r. - na wydziale walcowni średniej rozpoczął pracę system komputerowy RMC;
- 2 listopada 1979 r. - w walcowni dużej przewalcowano pierwszą partię 100 ton tzw. „larsenów” – pali wodoszczelnych, będących produkcją antyimportową.

Inwestycją, budowę której zaniechano w Hucie Katowice ze względu na nastały w końcu lat 70 kryzys finansowy była Walcownia Blach Ciągłych (WBC – 2000). Pomimo, iż powstały pod nią fundamenty i szkielety słupów pod hale budowa jako kapitałochłonna została wstrzymana.

Z okazji tak pięknego jubileuszu - 50 lat od produkcji pierwszej surówki z naszej huty, ArcelorMittal Poland S.A. wraz ze Stowarzyszeniem Inżynierów i Techników Przemysłu Hutniczego w Polsce oraz Muzeum Miejskim „Sztygarka” przygotowały skierowane m.in do pracowników i mieszkańców Dąbrowy Górniczej wydarzenia.

- Z pewnością każdy znajdzie coś dla siebie, co przypomni lub przybliży mu historie związane z dąbrowskim oddziałem ArcelorMittal Poland. Zaczynamy już 15 kwietnia od upamiętnienia rocznicy rozpoczęcia budowy dąbrowskiej huty. Złożymy kwiaty pod pomnikiem wbicia pierwszej łopaty. Z kolei na 24 kwietnia planowana jest Konferencja naukowa Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Hutniczego „50 lat Huty Katowice – historia”. Na maj zaplanowaliśmy piknik rodzinny z okazji Dnia Hutnika, który odbędzie się w Parku Podlesie. Nie zabraknie atrakcji dla dużych i małych – zapowiada Sylwia Winiarek-Erdogan, rzecznika prasowa, dyrektorka Biura Komunikacji i dialogu lokalnego.

W kwietniu i w maju będzie można wziąć udział w historycznej grze terenowej, poświęconej Hucie Katowice, w której będzie można sprawdzić swoją wiedzę i odkryć nieznane fakty związane z historią dąbrowskiego oddziału AMP. Rozstrzygnięcie gry zaplanowano na 13 czerwca br. podczas Industriady, w dąbrowskim Muzeum.

Od czerwca do sierpnia 2026 r. nad zbiornikiem wodnym Pogoria III udostępniona zostanie wystawa plenerowa „Huta Katowice - 50 lat w obiektywie”. Jesienią wystawa ta trafi do Pałacu Kultury Zagłębia.

Punktem kulminacyjnym obchodów będzie uroczysta gala w Pałacu Kultury Zagłębia, zaplanowana na 27 listopada br. Będzie ona stanowiła sentymentalną podróż od powstania zakładu, poprzez transformację do czasów obecnych. Podczas gali będzie miała premiera specjalnie skomponowanego na tę okazję utworu.

- Rok jubileuszowy 50-lecia produkcji w Hucie Katowice to szczególny moment refleksji nad historią, dorobkiem i znaczeniem hutnictwa dla Dąbrowy Górniczej oraz całego regionu. W programie obchodów znalazł się szereg inicjatyw – spotkań, wystaw i konferencji – podkreślających wkład kilku pokoleń hutników w rozwój przemysłu stalowego. To wyraz wdzięczności dla tych, którzy przez lata swoją wiedzą, pracą i zaangażowaniem budowali markę i siłę dąbrowskiej huty, a znaczący wkład w ten rozwój miały także krajowe uczelnie wyższe, środowisko naukowo-badawcze oraz inżynierowie zrzeszeni w SITPH, wspierający nowoczesne technologie i innowacyjne rozwiązania w hutnictwie – wyjaśnił Włodzimierz Bednarski, prezes zarządu oddziału SITPH w Dąbrowie Górniczej.

Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia strony internetowej hkpedia.pl poświęconej najważniejszym wydarzeniom z Huty Katowice.

110 LAT DĄBROWY GÓRNICZEJ

Dąbrowa Górnicza to nasz wspólny dom. To ludzie o sercach hartowanych niczym stal w wielkim piecu, a jednocześnie wrażliwych jak struny skrzypiec. To tutaj, wśród dźwięków industrialnej przeszłości i szumu drzew nad Pogoriami stawialiśmy pierwsze kroki.

Zanim Dawid Podsiadło podbił największe polskie stadiony, szlifował swój talent w murach tutejszej Szkoły Muzycznej I stopnia im. Michała Spisaka, grając na puzonie. Ten sam chłopak z „Łukasiaka”, który w 2012 roku, między jedną a drugą powtórką do matury, wygrywał „X Factora”, udowodnił nam wszystkim, że dąbrowska wrażliwość nie zna granic. Jednak Dawid to tylko jeden z rozdziałów naszej wielkiej, wielopokoleniowej opowieści o talencie, który nie zna barier.

Bo przecież ta sama wrażliwość, która dziś wypełnia stadiony, ma swoje korzenie w tej samej dąbrowskiej ziemi, z której wyrósł Michał Spisak. To postać, która jak nikt inny uczy nas pokory i niesamowitego hartu ducha. Artysta dotknięty chorobą Heinego-Medina, dzień w dzień zmagający się z własnym ciałem, swoją muzyką zachwycił cały świat. Mając zaledwie 16 lat, codziennie przemierzał Dąbrowę pociągiem, jadąc do Śląskiego Konserwatorium Muzycznego w Katowicach.

Choć los go nie oszczędzał, on na przekór wszystkiemu stawał się ikoną. Jako genialny skrzypek, mimo swojej niepełnosprawności, z niesamowitą lekkością wykonywał tak karkołomne utwory jak Mity Karola Szymanowskiego. To właśnie ta dąbrowska nieustępliwość zaprowadziła go z naszych peronów kolejowych na największe sceny Paryża, czyniąc go światowym filarem neoklasycyzmu.

Tą samą nieustępliwość i instynkt walki, który każe nigdy się nie poddawać, odnajdziemy także w sportowej historii Jowity Wrzesień. Zanim stanęła na światowych, olimpijskich matach jako jedna z czołowych zapaśniczek, hartowała swój charakter w dąbrowskich salach treningowych. W sercu naszego miasta uczyła się, że każde starcie to lekcja pokory, a każde powalenie na łopatki jest jedynie impulsem, by wstać silniejszą. Choć mata bywa twarda, a walka o marzenia wymaga często nadludzkiego wysiłku, jej przykład dowodzi, że dąbrowska wola walki nie uznaje barier – ona po prostu zawsze szuka drogi do zwycięstwa.

Od hutniczego ognia do zielonej energii

Dziś – 110 lat później – wspólnie pokazujemy, jak to przemysłowe dziedzictwo zamieniamy w zieloną i sportową energię. Dąbrowa to obecnie prawdziwa arena dla aktywnych, oferująca ponad 100 kilometrów tras rowerowych, które łączą nasze dzielnice w jeden tętniący życiem organizm. W tym roku serce miasta bije mocniej także dla Huty Katowice, która świętuje swoje 50-lecie (1976-2026).

Jubileuszowe wydarzenia pozwolą nam wspólnie przeżyć tę rocznicę, m.in. 15 kwietnia upamiętnimy rocznicę rozpoczęcia budowy poprzez złożenie kwiatów pod pomnikiem wbicia pierwszej łopaty, a od czerwca nad Pogorią III pojawi się wystawa plenerowa „Huta Katowice – 50 lat w obiektywie”. Również w tym roku w Dąbrowie Górniczej czekają nas:

23.05.2026 | MARATON ZAGŁĘBIOWSKI Sprawdzimy, gdzie leżą granice naszej wytrzymałości. Będzie pot, walka i ten niesamowity ogień na mecie. Wchodzisz w to?
30–31.05.2026 | DNI DĄBROWY GÓRNICZEJ – Dąbrowa brzmi dobrze, dlatego scenę do czerwoności rozgrzeją Łzy i Blue Café, a na deser… totalna ikona i czysty geniusz – Krzysztof Zalewski!
26–27.06.2026 | FESTIWAL SŁOWIAŃSKI – Magiczna Góra Bukowa w Ujejscu stanie się portalem do przeszłości. Poczujemy moc przodków i klimat, którego nie da się podrobić.
16.08.2026 | URODZINY MIASTA (Park Zielona) – Wielki powrót do 18 sierpnia 1916 roku! Tort? Będzie coś znacznie lepszego: wspólna duma!
21–22.09.2026 | FESTIWAL ROWEROWY – Wieczorna Masa Krytyczna przetoczy się przez miasto, by zwieńczyć swój pęd dyskoteką nad Pogorią III! Kończymy sezon letni z przytupem, w blasku księżyca i przy szumie fal.
02.10.2026 | PREMIERA spektaklu teatralnego poświęconego miastu i jego historii – Pałac Kultury Zagłębia

Gdy historia spotyka się z jutrem

Oprócz wielkich wydarzeń, przygotowaliśmy całą paletę działań, które pozwolą nam na nowo pokochać nasze miasto. Ruszamy z jubileuszowym spacerownikiem i podcastami pełnymi lokalnych opowieści, wybijemy okolicznościową monetę, a w konkursach fotograficznych i plastycznych „DG na B1” uwiecznimy duszę Dąbrowy. Jednak to nie wszystko – robimy odważny krok w nieznane. Absolutną nowością i naszym skokiem prosto w przyszłość będzie wielki turniej e-sportowy.

To sygnał, że 110-letnia Dąbrowa nie boi się wyzwań nowej ery i z taką samą pasją, z jaką kiedyś budowała przemysł, dziś wchodzi w świat cyfrowej rywalizacji i nowoczesnych technologii. To skąd jesteśmy definiuje naszą drogę. Nasza historia, małe i wielkie sukcesy oraz wyjątkowa, zielona i aktywna przyszłość, którą budujemy każdego dnia.

Po 110 latach wspólnych doświadczeń, jesteśmy przekonani, że najlepsze rozdziały wciąż są przed nami – Dąbrowa Górnicza to my.

OBCHODY DNIA 1 MAJA
NARODOWEGO ŚWIĘTA PRACY

Z głębokim smutkiem informujemy, że w związku ze śmiercią ś.p. Posła Łukasza Litewki podjęta została decyzja o odwołaniu zaplanowanych obchodów 1 maja w Dąbrowie Górniczej.
Była to dla naszej społeczności niezwykle poruszająca wiadomość, która skłania do refleksji oraz okazania szacunku i solidarności w tym trudnym czasie.
Dziękujemy za Państwa zrozumienie.

Całość uroczystości odbędzie się na Placu Wolności w Dąbrowie Górniczej. Rozpocznie się ona 1 maja o godzinie 10.00 na Placu Wolności.

1 maja 1886 r. w Chicago miała miejsce demonstracja robotników, których podstawowym postulatem było wprowadzenie 8 godzinnego dnia pracy. Zakończyła się ona krwawym starciem z policją. To wydarzenie, stało się powodem dla którego ówczesny ruch robotniczy właśnie 1 maja uznał za Święto Pracy. Współcześnie święto to ma charakter pluralistyczny i wielonurtowy, również ten dzień obchodzony jest przez kościół katolicki jako święto Józefa Robotnika, patrona ludzi pracujących. To również okazja, by przypomnieć tych, którzy w cieniu czerwonych sztandarów jako pierwszy i główny postulat nieśli niepodległość Polski. Do tej grupy należał Edward Miętka, członek organizacji bojowej PPS, który dnia 10 maja 1906 r. dokonał nieudanego zamachu na stacjonujących w Dąbrowie Kozaków. Po tym akcie złapany złapany i zabity na miejscu przez Rosjan, a jego ciało ku przestrodze mieszkańców miasta zawleczono na cmentarz.

10.00 - początek uroczystości, przywitanie gości,
10.10 - krótki wstęp historyczny,
10.15 - przemówienia zaproszonych gości,
10.25 - złożenie kwiatów i zniczy,
10.35 - zakończenie uroczystości.

OBCHODY DNIA 3 MAJA

Całość uroczystości odbędzie się na Placu Bema w Dąbrowie Górniczej (GPS: 50.336001, 19.223898).
Rozpocznie się ona 3 maja o godzinie 11.00 na Placu Bema.

3 maja w 1791 r. w Warszawie rozegrały się wydarzenia, które już współcześni określali mianem rewolucji. Gazety angielskie, francuskie czy niemieckie relacjonowały polskie wydarzenia z dnia na dzień, mając świadomość przełomowości zdarzeń, które miały miejsce w Polsce. Nasz kraj, który do tej pory nie znajdował się w kręgu zainteresowania opinii europejskiej, nagle znalazł się w jego centrum.

Od czego to wszystko się zaczęło? Od jednego z uśmiechów historii w stronę Polski i rosyjskich planów wyparcia Turcji z Europy. W tej koncepcji było również miejsce dla Rzeczypospolitej jako państwa wspierającego Rosję w planowanym konflikcie.

W 1787 r. doszło do spotkania Stanisława Augusta Poniatowskiego z carycą Katarzyną II w Kaniowie. Nie doszło do zawarcia sojuszu czy choćby nawet spisania jakiegokolwiek aktu z tego spotkania, jednak trudno wyobrazić sobie, że bez zgody carycy mogło dojść do wydarzeń roku kolejnego.

W 1788 r. król zwołał do Warszawy sejm, który rozpoczął się 6 października. By uniemożliwić jego zerwanie przy użyciu liberum veto, działał on pod węzłem konfederacji. Miał trwać 6 tygodni, ostatecznie trwał 4 lata, stąd też w historii określany jest mianem Wielkiego, niezależnie od reform, które w trakcie swojego obradowania podjął. Zwołany w celu zwiększenia liczebności wojska oraz przeprowadzenia koniecznych “ulepszeń wewnętrznych”, miał doprowadzić do sojuszu polsko-rosyjskiego skierowanego przeciw Turcji. Szybko jednak, na skutek intryg pruskich oraz buty rosyjskiego ambasadora, który skierował do posłów notę z groźbami, Sejm przyjął retorykę antyrosyjską, co w efekcie doprowadziło do zrzucenia z ramion Rzeczypospolitej rosyjskiego protektoratu i wejścia w sojusz z Prusami. Rozpoczęły się prace nad reformami wewnętrznymi państwa.

2 grudnia 1789 r. w Warszawie odbyła się tzw. “czarna procesja” w której przedstawiciele 1??4??1?? miast królewskich chcieli zwrócić uwagę posłów na problemy miast i zachęcić ich do poparcia projektu reformy ich statusu. Ostatecznie postulaty miast zostały częściowo przyjęte i zaowocowało to uchwaleniem 18 kwietnia 1791 prawa (ustawy) o miastach.

Najdonioślejszym dziełem Sejmu Czteroletniego była jednak ustawa zasadnicza, ogłoszona w atmosferze zamachu stanu 3 maja 1791 r. Co ciekawe, twórcy Konstytucji zadbali, by formalności proceduralnych zlekceważonych 3 maja, dopełnić dwa dni później, kiedy to 5 maja poprzez aklamację (co było przyjętą praktyką) nakazano podpisać nowe prawo Deputacji Konstytucyjnej, organowi powołanemu do tego przez Sejm.

Rewolucyjny był fakt, że była to ustawa stanowiąca podstawy całego ustroju państwa. Same jej zapisy z perspektywy dzisiejszej, zwłaszcza w zakresie stosunków społecznych takie już się nie wydają, ale z zmiany w ustroju państwa były już fundamentalne.

Wśród najważniejszych wymienić należy nową strukturę władz opartą na monteskiuszowskiej idei trójpodziału władzy, likwidację liberum veto czy wprowadzenie monarchii dziedzicznej.

Uchwalony akt konstytucji, który w całości wynikał z oświeceniowych koncepcji filozoficznych spełniał wszystkie wymogi jakie można postawić nowoczesnej ustawie zasadniczej. Dlatego z dumą możemy mówić o tym akcie jako pierwszej konstytucji w Europie i drugiej po amerykańskiej na świecie.

11.00 - początek uroczystości, przywitanie gości, krótki wstęp historyczny
11.10 - przemówienia zaproszonych gości
11.20 - złożenie kwiatów i zniczy
11.30 - zakończenie uroczystości